Hakan Kaplan 
Orta Doğu’daki gerilimlerin gölgesinde, Çin büyük bir stratejik hamle gerçekleştirdi. Vietnam kıyılarından 400 kilometre uzakta yer alan Antelope Resifi, şimdi bir yapay ada olarak karşımıza çıkıyor. Bu yeni ada, bölgedeki güç dengelerini altüst edebilecek bir “hayalet üs” niteliği taşıyor. Üstelik, bu operasyon, tek bir kurşun atmadan, sadece inşaat makineleriyle hayata geçirildi.
Dünya, Basra Körfezi’ndeki adalara odaklanmışken, Çin, Güney Çin Denizi’nde yeni bir ada inşa etmeye başladı. Pekin’den kalkan araştırma gemileri, Vietnam’ın sahilinden 40 kilometre açıkta hızla çalışarak bu yapay adayı inşa ediyor. Çarpıcı olan, dünya genelinin bu duruma kayıtsız kalması. Vietnam, tarama çalışmalarının başlamasından beş ay sonra, Mart ayında ilk güçlü protestosunu dile getirdi.
Antelope Resifi, Paracel Adaları’nın stratejik bir noktasında yer alıyor ve hukuken “ada” olarak kabul edilmiyor. Ancak, Çin Ekim 2025’te başlattığı büyük ıslah çalışmaları ile burayı 15 kilometrekarelik bir kara parçasına dönüştürdü. Ocak 2026 verilerine göre, bölgede devasa rıhtımlar, beton santralleri ve 50’den fazla yapı inşa ediliyor. En dikkat çekici özelliklerden biri, adanın kuzeybatı bölümünün 9.000 fitlik (yaklaşık 2.750 metre) bir uçak pistine ev sahipliği yapacak şekilde düzleştirilmiş olmasıdır.
Çin’in bu operasyonları, “hukuk savaşı” olarak adlandırılan bir strateji çerçevesinde yürütülüyor. İnşaatta görevli olan ve ABD yaptırım listesinde bulunan Çin İletişim İnşaat Şirketi’nin 22 büyük tarama gemisi, bölgeye ilerlerken deniz güvenliği için gerekli olan Otomatik Tanımlama Sistemi (AIS) sinyallerini kapatarak hareket etti. Bu durum, büyük bir filo ile okyanusta “hayalet” gibi hareket eden bir inşaat sürecinin varlığını kanıtlıyor.
Pekin’in bu yeni stratejisi, 2013-2015 yılları arasında Spratly Adaları’nda gerçekleştirdiği yasadışı faaliyetleri hatırlatıyor. O dönemde inşa edilen yedi yapay ada, Çin’in bölgedeki istihbarat ve gözetleme kapasitesini artırmıştı. 2016 yılında, Filipinler ve Çin arasında yaşanan bir dava, bu tür faaliyetlerin mercan resiflerine zarar verdiği ve deniz ekosistemine geri dönülmez hasar verdiği gerekçesiyle yasadışı olduğu sonucuna varmıştı. Çin şimdi benzer bir stratejiyi Antelope Resifi’nde hayata geçiriyor.
Çin Dışişleri Bakanlığı, bu faaliyetleri “yerel ekonomiyi büyütme” ve “personelin yaşam koşullarını iyileştirme” gibi gerekçelerle savunsa da, uzmanlar bu söylemin arkasında askeri tahkimatın gizlenmeye çalışıldığını ifade ediyor. Antelope Resifi’ndeki bu yeni üs, Çin’in Sanya Limanı’nda bulunan denizaltı üssüne sadece 300 kilometre mesafededir. Bu durum, Çin’in ABD’nin keşif operasyonlarını engelleme ve denizaltı savunma hattını güçlendirme kapasitesini artırıyor.
Vietnam’ın sadece Mart ayında, inşaatın başlamasından 5 ay sonra güçlü bir protesto gerçekleştirmesi, Çin’in “oldu-bitti” politikasının başarılı olduğunu gösteriyor. Analistler, uluslararası toplumun sessizliğinin, Çin’i daha da cesaretlendirdiğini ve olası bir Tayvan çatışmasında Çin’e büyük bir askeri avantaj sağlayabileceğini vurguluyor. Çin, gelecekteki her türlü senaryoya karşı gücünü göstermeye devam ediyor.
